in 't Wasdom

Antiquariaat Cornelissen & De Jong – Zwolle
juli 31st, 2020 by Jaap de Jong

Acht jaar om de slaap gebracht. Arnold Zweig over De Vriendt keert weer

In het najaar (november 2020) brengt Uitgeverij Cossee een nieuwe vertaling op de markt van De Vriendt keert terug. Deze roman van Arnold Zweig, de minder bekende broer van Stefan, is eerder vertaald door Nico Rost. De eerste druk (uit 1933), waarvan een gedeelte in 1939 opnieuw in de handel werd gebracht als titeluitgave in De Salamander-reeks, verschijnt bij de uitgever Em. Querido te Amsterdam. Tussen februari en augustus 1940 wordt De Vriendt keert weer uit de handel genomen. Oorspronkelijke titel: De Vriendt kehrt heim.

In het hier aangeboden exemplaar, schrijft Arnold Zweig in september 1933 een nawoord waarin hij – speciaal voor de Nederlandse lezer – verdichting en werkelijkheid uiteenzet. Zweig vertelt hoe de ongelukkige geleerde, dichter en onzalige politicius Jacob Israël de Haan, die in 1924 in Jeruzalem werd vermoord, hem vanaf het moment van zijn dood acht jaar lang om de slaap bracht. Door zijn ongeremde hartstochtelijkheid, stelt Zweig, “was hij de juiste persoon om de grote figuur van de tegenspeler in mij te doen geboren worden. Ik wist dat hij mij in de diepste diepten van de joodse en menselijke problemen zou duwen, alleen vermoedde ik nog niet, hoe diep”.

Wie is de dader van de moordaanslag op de geleerde jurist en schrijver Jitschak Jozef de Vriendt [Jacob Israël de Haan] die in Jeruzalem op een zomeravond in Jeruzalem wordt vermoord? Dat is de inzet van de buitengewoon interessante roman die de wereld van fanatisme en politieke intriges blootlegt in Israël  & Palestina. Een wereld die sinds de beschrijving van Zweig ogenschijnlijk niet veel veranderde.


Jacob Israël de Haan was afkomstig uit een orthodox Joods milieu. Hij was de zoon van een Joodse voorzanger uit Drenthe en broer van Carry van Bruggen. De Haan werd opgeleid als onderwijzer, geraakte in de journalistiek, schreef de roman Pijppelijntjes die vanwege de homoseksuele thematiek opzien baarde. Na zijn promotie (1918) emigreerde hij naar Palestina. Hij was daar werkzaam als correspondent voor het Algemeen Handelsblad en werd in 1924 vermoord.

Arnold Zweig (1939). De Vriendt keert weer. Amsterdam: Querido. In goede staat, ingenaaid. Titeluitgave van de 1e druk uit 1933 die als nr. 49 uit de Salamanderreeks in 1939 opnieuw werd uitgebracht. In augustus 1940 uit de handel genomen. Omslag van Jan Bertus Heukelom. Vertaling Nico Rost. Niet in de handel/Zeer zeldzaam. Samen met 'Een vriend komt thuis. Jacob Israël de Haan-nummer' Special van Uitgelezen Boeken (jrg. 13, nr. 2, september 2009) € 69,00 (incl. verzendkosten). Belangstelling? Bel of mail ons.

Geef een reactie